Delta parçacığının bilinmeyen özelliğini buldu

   2026 Tarihli Haber
  Ekleyen : Yazar
  Yorum Yok

Avrupa Nükleer Araştırma Merkezindeki (CERN) Büyük İyon Çarpıştırıcısı Deneyi (ALICE) Grubu Üyesi Doç. Dr. Ayben Karasu Uysal, literatürdeki değerinden daha düşük kütleye sahip delta parçacığı keşfetti.

KTO Karatay Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Malzeme Bilimi ve Nanoteknoloji Bölümü Başkanı Doç. Dr. Ayben Karasu Uysal, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Büyük İyon Çarpıştırıcısı’nda (LHC) protonların ve kurşun çekirdeklerinin ışık hızına çok yakın hızla çarpıştırıldığını söyledi.

LHC üzerindeki dedektör sistemlerinde çarpışma sonucu oluşan parçacıkların izlenip kaydedildiğini aktaran Uysal, bu çalışmalarda evrenin başlangıcındaki ortamı araştırdıklarını vurguladı.

Uysal, yaşanılan ortamda proton ve nötronların görüldüğünü belirterek, “Evrenin başlangıcına gittiğinizde hiç bilmediğiniz parçacıklar var. Hiç görmediğimiz ama standart modelin tahmin ettiği parçacıklar var. Eğer onları dedektörlerde görebilirsek o maddenin halini bulmuşuz demektir” dedi.

“Her yeni bilimsel çalışma bizi bir bilinmeyene götürdü”

Artı ve eksi yüklerin yan yana getirildiğinde birbirlerini yok ettiğini anlatan Uysal, şöyle devam etti:

“Çalışma da bu konunun ölçümleriyle alakalıydı. ‘Madde ve anti madde arasında fark var mıdır, asimetri var mıdır?’  bunu araştırıyorduk. Bizim çalışmamızla fizikte yeni soru alanları ortaya çıktı. Evrenin başlangıcında madde ve anti maddenin aynı miktarda ölçüldüğünü anladık. Her yeni bilimsel çalışma bizi bir bilinmeyene götürdü. Cevabı bulunan bir sürü şey de var. Yeni bir şey keşfediyoruz, o bizi yeni bir bilinmeyene yönlendiriyor. ALICE deneyinde bizi çok şaşırtan anti alfa çekirdeğini gördük.”

Uysal, anti alfa çekirdeğinin iki proton ve iki nötrondan oluştuğunu ifade ederek, “İçinde 4 parçacığı barındıran ağır bir çekirdek. ALICE grubu olarak tespit edildi. Benim özel olarak incelediğim parçacık ise delta parçacığıydı. Ömrü en kısa parçacıklardan bir tanesi, yaşam süresi 10 üzeri eksi 24 saniyedir. Bu bize şöyle bir öz güveni verdi, bizim kameramız böyle bir zamanı kaydedebiliyor. Bu parçacığı direkt ekranda göremiyoruz. Bunun için bilimsel teknikler geliştiriyoruz. Bilimsel teknikler sonucu bulgular bu parçacığa ait” diye konuştu.

Diğer Haberler

Motorola Moto G4 Plus inceleme

Motorola Moto G4 Plus inceleme videomuzda, uzun süreden sonra ülkemizde resmi ol...

Fiat Chrysler ile Samsung Ortak mı Oluyor?

Fiat Chrysler CEO'sunun yaptığı açıklamalara paralel olarak, Fiat Chrysler ile S...

KOBİ'lere 'CERN ile büyüyün' çağrısı

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) Başkanlık Özel Müşaviri ve CERN Türkiy...

Sosyal medyanın kralı NBA

NBA'den yapılan açıklamaya göre Facebook, Twitter, Instagram, Çin merkezli Tence...

Bilgisayar programı, "Go" insanı yenmeyi başardı

Bilim dergisi Nature'da yayımlanan araştırmaya göre, AlphaGo, ekim ayında yapıla...

Huawei P9 Lite kutusundan çıkıyor

Huawei P9 Lite kutu açılış videomuzda, amiral gemisi Huawei P9'un uygun fiyatlı ...

Facebook canlı yayına da el attı

Şirket yeni uygulamayla ilgili bir duyuru yayınladı. Facebook duyurusunda, kulla...

Google, Özel Logo ile Sadri Alışık'ın Doğum Gününü Kutladı

Türk tiyatrosunun usta isimlerinden Sadri Alışık, 96. doğum gününde de saygı ve ...

Güveye dirençli domates geliştirildi

İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü'nde (İYTE) domates güvesine (Tuta absoluta) dir...

Türkiye'nin 8 milyon dolarlık bilgisayarı YTÜ'de

Yıldız Teknik Üniversitesi (YTÜ) Teknoparkı'nda oluşturulan, saniyede 147 trilyo...

“İnternette birkaç sitede buldum”

İngiliz dergisi New Statesman’de 9 Aralık’ta yayımlanan, Türkiye’yi DAEŞ terör ö...

Yapay Zeka Tartışması Mahkemeye Taşındı

Elon Musk İle OpenAI Arasında Kritik Dava ABD’li iş insanı Elon Musk’ın OpenAI ...

iPhone 11 Türkiye fiyatlarında bin TL indirime gitti

Bu hafta gerçekleştirdiği lansmanla iPhone 11 modellerini tanıtan Apple, Türkiye...

Üzerinde Tam 110 Bayraktar TB3 Taşıyacak

Türkiye'nin ilk uçak gemisi TCG Anadolu havadan görüntülendi. Emekli Tümamiral C...

Elektrikli Arabalar Yaygınlaşıyor: Skywell ile Tanışın!

Elektrikli arabalar, son yıllarda dünya genelinde giderek daha fazla yaygınlaşıy...