Delta parçacığının bilinmeyen özelliğini buldu

   2026 Tarihli Haber
  Ekleyen : Yazar
  Yorum Yok

Avrupa Nükleer Araştırma Merkezindeki (CERN) Büyük İyon Çarpıştırıcısı Deneyi (ALICE) Grubu Üyesi Doç. Dr. Ayben Karasu Uysal, literatürdeki değerinden daha düşük kütleye sahip delta parçacığı keşfetti.

KTO Karatay Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Malzeme Bilimi ve Nanoteknoloji Bölümü Başkanı Doç. Dr. Ayben Karasu Uysal, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Büyük İyon Çarpıştırıcısı’nda (LHC) protonların ve kurşun çekirdeklerinin ışık hızına çok yakın hızla çarpıştırıldığını söyledi.

LHC üzerindeki dedektör sistemlerinde çarpışma sonucu oluşan parçacıkların izlenip kaydedildiğini aktaran Uysal, bu çalışmalarda evrenin başlangıcındaki ortamı araştırdıklarını vurguladı.

Uysal, yaşanılan ortamda proton ve nötronların görüldüğünü belirterek, “Evrenin başlangıcına gittiğinizde hiç bilmediğiniz parçacıklar var. Hiç görmediğimiz ama standart modelin tahmin ettiği parçacıklar var. Eğer onları dedektörlerde görebilirsek o maddenin halini bulmuşuz demektir” dedi.

“Her yeni bilimsel çalışma bizi bir bilinmeyene götürdü”

Artı ve eksi yüklerin yan yana getirildiğinde birbirlerini yok ettiğini anlatan Uysal, şöyle devam etti:

“Çalışma da bu konunun ölçümleriyle alakalıydı. ‘Madde ve anti madde arasında fark var mıdır, asimetri var mıdır?’  bunu araştırıyorduk. Bizim çalışmamızla fizikte yeni soru alanları ortaya çıktı. Evrenin başlangıcında madde ve anti maddenin aynı miktarda ölçüldüğünü anladık. Her yeni bilimsel çalışma bizi bir bilinmeyene götürdü. Cevabı bulunan bir sürü şey de var. Yeni bir şey keşfediyoruz, o bizi yeni bir bilinmeyene yönlendiriyor. ALICE deneyinde bizi çok şaşırtan anti alfa çekirdeğini gördük.”

Uysal, anti alfa çekirdeğinin iki proton ve iki nötrondan oluştuğunu ifade ederek, “İçinde 4 parçacığı barındıran ağır bir çekirdek. ALICE grubu olarak tespit edildi. Benim özel olarak incelediğim parçacık ise delta parçacığıydı. Ömrü en kısa parçacıklardan bir tanesi, yaşam süresi 10 üzeri eksi 24 saniyedir. Bu bize şöyle bir öz güveni verdi, bizim kameramız böyle bir zamanı kaydedebiliyor. Bu parçacığı direkt ekranda göremiyoruz. Bunun için bilimsel teknikler geliştiriyoruz. Bilimsel teknikler sonucu bulgular bu parçacığa ait” diye konuştu.

Diğer Haberler

"Milli uydu" 2020'de uzaya gönderilecek

Türksat Uydu Haberleşme ve Kablo TV İşletme AŞ (TÜRKSAT) Genel Müdürü Ensar Gül,...

Ev tipi sarılık cihazı ürettiler

Canpolat, AA muhabirine yaptığı açıklamada, sarılığın, zamanında doğan bebekleri...

Uygun fiyatlı Oculus Rift duyuruldu

Mark Zuckerberg henüz adını koymadıkları sanal gerçeklik başlığını duyurdu. Prot...

Güveye dirençli domates geliştirildi

İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü'nde (İYTE) domates güvesine (Tuta absoluta) dir...

Dinlemeler "anti casus" sistemiyle engellenecek

Yüzüncü Yıl Üniversitesinde (YYÜ) nanoteknolojiyle geliştirilen "anti casus" sis...

Dünyanın en güçlü lazer ışını geliştirildi

Çinli bilim adamlarının, 5,13 milyar megawatt (5,13 katrilyon watt) gücünde laze...

Mi Note 2 sürprizle gelecek

Önümüzdeki ay satışa çıkacağı söylenen Xiaomi Mi Note 2 hakkında şirket CEO'su L...

Kimlik Kartına E-imza Yüklenmesi Başlıyor

İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, kimlik kartına e-İmza'nın yüklenmesine 50 ilde 1...

Vakaların Arttığı Bugünlerde Netflix CEO'sundan Şaşırtan Sözler

Netflix'in kurucusu ve CEO'su Reed Hastings, şirket çalışanlarının uzaktan çalış...

Bilim adamlarının eğlenceli şovu başlıyor

Bilim adamlarının üzerinde çalıştıkları bilimsel konuları, seyirciye, kolay ve e...

Tatlı su midyeleri yok oluyor

Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi (MAKÜ) Fen Bilimleri Fakültesi öğretim üyesi Doç....

Ar-Ge merkezi sayısı 232'ye ulaştı

Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Fikri Işık, 2008 yılından bu yana faaliyette o...

Huawei P9 Lite kutusundan çıkıyor

Huawei P9 Lite kutu açılış videomuzda, amiral gemisi Huawei P9'un uygun fiyatlı ...

Facebook canlı yayına da el attı

Şirket yeni uygulamayla ilgili bir duyuru yayınladı. Facebook duyurusunda, kulla...

İnstagram Takipçi Satın Al

Sosyal medya denildiğinde akla gelen ilk uygulamalardan bir tanesi olan fotoğraf...