Delta parçacığının bilinmeyen özelliğini buldu

   2026 Tarihli Haber
  Ekleyen : Yazar
  Yorum Yok

Avrupa Nükleer Araştırma Merkezindeki (CERN) Büyük İyon Çarpıştırıcısı Deneyi (ALICE) Grubu Üyesi Doç. Dr. Ayben Karasu Uysal, literatürdeki değerinden daha düşük kütleye sahip delta parçacığı keşfetti.

KTO Karatay Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Malzeme Bilimi ve Nanoteknoloji Bölümü Başkanı Doç. Dr. Ayben Karasu Uysal, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Büyük İyon Çarpıştırıcısı’nda (LHC) protonların ve kurşun çekirdeklerinin ışık hızına çok yakın hızla çarpıştırıldığını söyledi.

LHC üzerindeki dedektör sistemlerinde çarpışma sonucu oluşan parçacıkların izlenip kaydedildiğini aktaran Uysal, bu çalışmalarda evrenin başlangıcındaki ortamı araştırdıklarını vurguladı.

Uysal, yaşanılan ortamda proton ve nötronların görüldüğünü belirterek, “Evrenin başlangıcına gittiğinizde hiç bilmediğiniz parçacıklar var. Hiç görmediğimiz ama standart modelin tahmin ettiği parçacıklar var. Eğer onları dedektörlerde görebilirsek o maddenin halini bulmuşuz demektir” dedi.

“Her yeni bilimsel çalışma bizi bir bilinmeyene götürdü”

Artı ve eksi yüklerin yan yana getirildiğinde birbirlerini yok ettiğini anlatan Uysal, şöyle devam etti:

“Çalışma da bu konunun ölçümleriyle alakalıydı. ‘Madde ve anti madde arasında fark var mıdır, asimetri var mıdır?’  bunu araştırıyorduk. Bizim çalışmamızla fizikte yeni soru alanları ortaya çıktı. Evrenin başlangıcında madde ve anti maddenin aynı miktarda ölçüldüğünü anladık. Her yeni bilimsel çalışma bizi bir bilinmeyene götürdü. Cevabı bulunan bir sürü şey de var. Yeni bir şey keşfediyoruz, o bizi yeni bir bilinmeyene yönlendiriyor. ALICE deneyinde bizi çok şaşırtan anti alfa çekirdeğini gördük.”

Uysal, anti alfa çekirdeğinin iki proton ve iki nötrondan oluştuğunu ifade ederek, “İçinde 4 parçacığı barındıran ağır bir çekirdek. ALICE grubu olarak tespit edildi. Benim özel olarak incelediğim parçacık ise delta parçacığıydı. Ömrü en kısa parçacıklardan bir tanesi, yaşam süresi 10 üzeri eksi 24 saniyedir. Bu bize şöyle bir öz güveni verdi, bizim kameramız böyle bir zamanı kaydedebiliyor. Bu parçacığı direkt ekranda göremiyoruz. Bunun için bilimsel teknikler geliştiriyoruz. Bilimsel teknikler sonucu bulgular bu parçacığa ait” diye konuştu.

Diğer Haberler

iPhone 11 Türkiye fiyatlarında bin TL indirime gitti

Bu hafta gerçekleştirdiği lansmanla iPhone 11 modellerini tanıtan Apple, Türkiye...

Yeni Mercedes Maybach Geliyor!

Mercedes'in ultra lüks coupe'si Maybach, sıra dışı bir tasarımla karşımıza çıkma...

Türkiye'nin 8 milyon dolarlık bilgisayarı YTÜ'de

Yıldız Teknik Üniversitesi (YTÜ) Teknoparkı'nda oluşturulan, saniyede 147 trilyo...

Kriz büyüyor! Huawei yaptırımına Facebook da katıldı

Facebook, yeni Huawei telefonlara daha önceki gibi önceden yüklenmiş olan Facebo...

10 Yılda 50 Bin Lira Harcayarak İlk Günkü Haline Dönüştürdü

Sivas'ta yaşayan Cihan Çiftçi (25), basası Hüseyin Çiftçi'nin (47) hayalleri ara...

Mi Note 2 sürprizle gelecek

Önümüzdeki ay satışa çıkacağı söylenen Xiaomi Mi Note 2 hakkında şirket CEO'su L...

Bilgisayar programı, "Go" insanı yenmeyi başardı

Bilim dergisi Nature'da yayımlanan araştırmaya göre, AlphaGo, ekim ayında yapıla...

NASA, Yaşama Elverişli Bir Gezegen Keşfetti

ABD Havacılık ve Uzay Ajansı (NASA), dünyaya yaklaşık 100 ışık yılı mesafedeki b...

Uygun fiyatlı Oculus Rift duyuruldu

Mark Zuckerberg henüz adını koymadıkları sanal gerçeklik başlığını duyurdu. Prot...

Samsung Exynos 7270 duyuruldu

Samsung kendi adına bir ilki gerçekleştirildi ve bugün yaptığı duyuruyla giyileb...

Apple CarPlay BMW Araçlarında

Araç kullanırken mobil cihazımızı kolay bir şekilde kontrol etmemizi sağlayan Ap...

Lenslerin ömrü uzatıldı

Akdeniz Üniversitesi Fen Fakültesi Kimya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ertuğrul...

Düşman radarlarını "kör" edecek

ASELSAN tarafından özgün olarak geliştirilen, hedef ülke radarların karıştırılıp...

Facebook canlı yayına da el attı

Şirket yeni uygulamayla ilgili bir duyuru yayınladı. Facebook duyurusunda, kulla...

İphone ve İpad kullanıcılarına "1 Ocak 1970" tuzağı

Sosyal medyada Apple firmasınca yayınlanmış izlenimi verilen bazı fotoğraflar il...